همیشه و همه جا افرادی هستند که به تحصیلات آکادمیک علاقه‌ای ندارند و علم آموزی در مدرسه یا دانشگاه را راهی بی‌فایده می‌دانند که فقط زمانشان را هدر می‌دهد. جالب است بدانید تعداد این افراد در سط جامعه کم نیست و بسیاری از همین افراد صاحبان کسب‌وکارهای موفقی هستند.این گروه رمز موفقیت خود را در خودآموزی می‌دانند و معتقد هستند اگر کسی بخواهد چیزی بیاموزد، باید خودش دنبال آموزش و یادگیری آن برود. هرچند این جمله صحیح است اما خودآموزی کار آسانی نیست. اغلب افراد با خودآموزی یادگیری را پشت گوش انداخته و فعالیتی نمی‌کنند. اگر شما هم دنبال این هستید که آستین‌ها را بالا زده و خودتان به یادگیری مفاهیم و مباحث علمی و تخصصی بپردازید، با کاغذرنگی همراه باشید تا شیوه‌های بهتری برای خودآموزی به شما بگوییم.

خودآموز کیست و خودآموزی چه فوایدی دارد؟

اگر بخواهیم در یک جمله خودآموز را تعریف کنیم؛ خودآموز کسی است که بدون حضور فیزیکی بر سر کلاس و با استفاده از ابزاری که در اختیار دارد علوم و فنون مورد علاقه و کاربردی خود را یاد می‌گیرد.

خود آموزی و گسترش آن حتی به دانشگاه‌ها هم رسیده است. برای آکادمی و دانشگاه‌ها اهمیت زیادی دارد که دانشجو یا دانش‌آموز دنبال یادگیری علومی فراتر از کتاب‌های درسی باشد و با خود آموزی، مسائل و چالش‌های پیش روی خود را حل کند. این کار استقلال فکری و استعداد دانش آموز را شکوفا می‌کند و وابستگی او را نسبت به کلاس، معلم و دیگران از بین می‌برد.

استفاده از اینترنت در خودآموزی

دانش آموزان در هر سنی که باشند ممکن است به یادگیری مهارت‌های جدید علاقه‌مند باشند؛ یا این‌که بخواهند اوقات فراغت خود را به بطالت تلف نکنند. همین امر یکی از دلایل روی‌آوری آن‌ها به‌‌سمت خودآموزی است.

از نظر روانشناسان خود مختاری و احساس آزادی که درافراد از طریق خودآموزی بوجود می‌آید به آن‌ها یاد آوری می‌کند که خودشان معلم خودشان هستند و نباید منتظر دیگران بمانند.

به همین دلیل آن‌ها به سمت علوم مورد علاقه خود می‌روند و پیوستگی علوم به یکدیگر باعث آگاهی بیشتر آن‌ها می‌شود.

اما خودآموزی نیازمند نظم و تسلط زیاد روی خود است. این کار در ابتدا مانند هر کاری دشواری‌های خود را دارد؛ اما با پشتکار و نظم عادی شده و به ابزاری برای یادگیری تبدیل می‌شود؛ به‌طوری که به کار روزانه و عادت شما تبدیل می‌شود.

چند نکته برای خودآموزی مفیدتر

1. اهداف واقع‌بینانه برای مسیر خودآموزی تعیین کنید

تعیین اهدافی که به‌صورت واقع‌بینانه با زندگی و علایق شما همخوانی داشته باشد، در ایجاد عادات خودآموزی مهم است. برای مثال شما می‌توانید کتاب‌هایی را برای خودآموزی انتخاب کنید که متناسب با علاقه شغل و آینده کاری شما باشد. پس از این شما باید بار کاری و میزان جدیت در اجرای برنامه‌هایتان را با توجه به ظرفیت‌های روزانه برنامه زندگیتان، انتخاب کنید و به‌طور مستمر آن را پیش ببرید.

تعیین اهداف

2. کشف کنید که چه روشی، خودآموزی شما را بهتر می‌کند

روش‌های مختلف و زیادی برای یادگیری بهتر و بازدهی بیشتر وجود دارد. بررسی روش‌ها و تشخیص این که کدام یک از آن‌ها روی ذهن شما موثر است، اهمیت زیادی دارد. برای مثال بعضی افراد هنگام گوش دادن یادگیری بهتری نسبت به خواندن همان موضوع دارند.

نحوه یادگیری بهتردر خودآموزی

3. حین مطالعه یادداشت‌برداری کنید

یکی از کار‌هایی که باعث بالا رفتن کیفیت خودآموزی و یادگیری شما می‌شود، یادداشت‌برداری از مبانی است. این یادداشت‌برداری به دو دلیل مفید است. دلیل اول این که باعث می‌شود چیزهایی که قصد یادگیری آن‌ها را دارید، در ذهن‌تان ثبت شود. دلیل دوم هم این که مرور کتاب‌ها یا مبانی یک کلاس را برای شما راحت‌‌تر می‌کند. اگر حین مطالعه کتاب درسی خود، از آن یادداشت‌برداری کنید، دیگر برای امتحان احتیاجی به خواندن کامل آن نیست و کافی است فقط متن دست‌نویس خود را بخوانید.

بررسی کار های روزانه

4. برنامه مطالعه و خودآموزی را کوتاه اما پیوسته تنظیم کنید

تقسیم کردن جلسات یادگیری برای مثال خواندن کتاب به چند نوبت کوتاه با فاصله خیلی کم در کیفیت یادگیری شما موثر است. زمانی که مثل یک دونده ماراتن به‌طور دائم روی یک مساله متمرکز باشید، ذهن شما خسته و فرسوده می‌شود؛ اما با تقسیم همان مساله به چند قسمت و استراحت کم اما مکرر ذهن بین آن‌ها، فرسودگی ذهنی دیرتر سراغ شما می‌آید.

همچنین پیشنهاد می‌کنیم از تمرینات یوگا برای آرامش ذهنی بیشتر استفاده کنید تا ذهنتان انرژی از دست رفته را بازیابد.

استراحت بین مطالعه در خودآموزی

5. محیط مطالعه خود را از استراحت جدا کنید

با توجه به اینکه طبق معمول افرادی خودآموزی می‌کنند که نمی‌توانند به کلاس بروند؛ پس به یاد داشته باشید که محیط مطالعه و استراحت‌تان در خانه باید کاملا از یکدیگر جدا باشد. زمانی که شما در خانه هستید فضای ذهن‌تان آمادگی انجام کار یا فعالیت را ندارد و بیش از احساس راحتی خواهید کرد؛ پس باید ذهنتان را در محیطی قرار دهید که آماده انجام کار و فعالیتی خاص شود.

محیط مطالعه

در آخر…

در آخر به یاد داشته باشید خودآموزی روشی مفید برای تقویت ذهن و یادگیری مسائل جدید است. بعد از این که افراد بر ذهن خود به تسلط کامل رسیدند و با خودآموزی علوم موردعلاقه‌ خود را یاد گرفتند، ویژگی‌های منحصربه‌فردی پیدا می‌کنند که آن‌ها را از دیگران جدا می‌کند. فراموش نکنید فناوری دانش را در نوک انگشتان شما قرار داده است؛ پس از تمام ابزار‌های اطراف خود استفاده کنید و به‌‎هیچ وجه متوقف نشوید.