نقد کردن و نقد شدن بخشی از زندگی است. بدون شک تا به حال توسط شخصی نقد شده‌اید یا خودتان دیگری را نقد کرده‌اید. نقدی که سازنده باشد؛ اما با زبان تند بیان شود به هیچ وجه اثر‌گذار نیست. بنابراین باید دنبال راهی باشید که اگر خواستید از کسی انتقادی کنید، بتوانید این کار را بدون رنجاندن دیگران انجام دهید. در کاغذ رنگی چند راهکار برای آن که بتوانید بدون رنجاندن انتقاد کنید، ارائه کرده‌ایم. اگر شما هم احساس می‌کنید هنگام انتقاد از افراد  باعث رنجش آن‌ها می‌شوید تا پایان این مطلب همراه ما باشید تا نحوه صحیح انتقاد کردن را بیاموزید.

1. در انتقاد کردن رو راست باشید

اگر از شخصی انتقاد دارید، بهتر است به جای آن‌که غیرمستقیم و با کنایه حرف بزنید، صادقانه و رو راست از او انتقاد کنید. به عنوان مثال ممکن است همکار شما چندان حرفه‌ای نباشد و برای انجام کارها وقت زیادی صرف کند. حال شما از او انتقاد دارید اما به جای آن‌که با او روراست باشید، به کنایه می‌گویید، چرا کارها عقب است؟

هیچ دلیلی ندارد که بخواهید با کنایه به او بفهمانید برای انجام کارش زمان زیادی صرف می‌‌کند. بلکه برای انتقاد کردن کافی است صادقانه، با لحنی آرام و بدون این‌که سایرین متوجه شوند به او بگویید «در انجام کارها کمی کند هستی، برای این‌که خودت عقب نمانی و بقیه نیز عقب نمانند، بهتر است کمی سریع‌تر کار کنی.»

چطور و چگونه انتقاد کنیم؟

2. فقط به چیزی که باید مورد انتقاد قرار بگیرد، اشاره کنید

در مثال قبل شما می‌توانستید برای انتقاد کردن به همکارتان بگویید «تو اصلا کار بلد نیستی یا تو صرفا اسم فلان حرفه را یدک می‌کشی!» در چنین شرایطی نه تنها یک کار غیرانسانی انجام داده‌اید؛ بلکه باعث رنجش و حتی در برخی مواقع ناامیدی شخص دیگر نیز خواهید شد. به علاوه وقتی این چنین انتقاد کنید، گویی همه زحمات همکارتان که برای رسیدن به جایگاه فعلی‌ انجام داده، نادیده گرفته‌اید.

اگر قصد انتقاد از کسی را دارید، تنها به آن مساله‌ای که باید مورد انتقاد قرار گیرد، اشاره کنید. ممکن است فردی در جایگاه کاری خود حرفه‌ای باشد، اما به دلایلی در انجام بخشی از کار  ضعیف عمل کند. در چنین شرایطی  انتقاد شما باید فقط به آن کار ضعیف باشد، نه این‌که کل حرفه او را زیر سوال ببرید.

3. روی کار تمرکز کنید، نه شخص

تجربه و آمار نشان می‌دهد انتقاد کردن مستقیم از افراد، چندان اثرگذار نیست و خیلی افراد آن را نادیده می‌گیرند. اگر می‌خواهید از کسی انتقاد کنید، به هیچ وجه خود او را هدف قرار ندهید. به او نگویید شما فلان کار را انجام نداده‌اید، بلکه بگویید فلان کار کمی ضعیف انجام شده است. همین باعث می‌شود شخص حس مثبت‌تری داشته باشد و برای بهبود اوضاع دست به کار شود.

انتقاد کردن صحیح

4. حین انتقاد کردن به‌طور مستقیم نگویید اشتباه است

ممکن است یکی از همکاران شما کاری به اشتباه انجام داده باشد. به جای آن که حین انتقاد کردن از او مستقیما از واژه اشتباه استفاده کنید، به او بگویید این کار نیاز ما را به طور کامل برآورده نمی‌کند و لازم است بهتر انجام شود.

5. چیزی برای تعریف پیدا کنید

این‌که شما برای انتقاد کردن پیش‌زمینه‌ای فراهم کنید، می‌تواند اثرگذاری بیشتری داشته باشد. به عنوان مثال یک گفت‌وگوی طنز یا دوستانه با شخص مقابل داشته باشید. این موضوع کمک می‌کند نقد شما نرم‌تر شده و شخص موردنظر رغبت بیشتری برای تغییر اوضاع داشته باشد. بنابراین همیشه سعی کنید به جای نقد مستقیم اول بهانه‌ای برای گفت‌و‌گو پیدا کنید.

انتقاد کردن

6. حین انتقاد کردن به جای دستور، پیشنهاد دهید

ممکن است شما یک مقام عالی در شرکت داشته باشید. بدون شک مقام شما به شما این اجازه را می‌دهد که به همکاران زیرگروه خود دستور دهید. حال فرض کنید در چنین موقعیتی قرار گرفته و به همکار خود دستور می‌دهید. اگر چه این کار اقتدار شما را نشان می‌دهد و شخص نیز کار را انجام خواهد داد؛ اما بدون شک این کار با میل و علاقه چندانی صورت ‌نمی‌گیرد. بنابراین در چنین شرایطی می‌توانید به جای آن‌ که به همکار خود دستور دهید به او پیشنهاد دهید. به عنوان مثال بگویید «به نظر من اگر این کار را به این روش انجام دهی، به نتیجه بهتری خواهی رسید.»

7. یک طرفه انتقاد نکنید، صحبت‌های طرف مقابل را گوش کنید

در برخی موارد ممکن است عملکرد ضعیف یک شخص به خاطر نداشتن تخصص کافی یا موارد مشابه نباشد. به همین دلیل در این شرایط انتقاد کردن و عدم توجه به صحبت‌های فرد اصلا صحیح نیست. بنابراین بهتر است همیشه بعد از انتقاد کردن از افراد، به حرف‌های آن‌ها نیز گوش دهید. این کار نه تنها باعث می‌شود فرد احساس کند افکار، صحبت‌ها و احساساتش مورد احترام است؛ بلکه انتقاد را نیز آسان‌تر می‌کند و شخص بهتر به انتقاد شما واکنش نشان خواهد داد.

انتقاد کردن پسندیده

تنها با رعایت همین چند کار ساده می‌توانید با یک تیر چند نشان بزنید، هم کارها را بررسی کنید تا بهتر انجام شوند، هم بدون رنجاندن اطرافیانتان برای بهبود عملکردشان به آن‌ها کمک کنید و هم با این کارها متوجه می‌شوید چطور شخصیتی دوست داشتنی داشته باشید؟